Tuesday 19 May 2026
Hoggaamiyeyaasha mucaaradka Soomaaliya ayaa digniin adag u diray Danjiraha Turkiga ee Muqdisho, Alper Aktaş, iyagoo Ankara ugu baaqay inay ka fogaato faragelin siyaasadeed oo ay ku tilmaameen mid soo noqnoqotay, isla markaana ay sheegeen inay u muuqato taageero dhinac keliya ah oo loo fidinayo Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud. Warbixin ay daabacday Somali Dispatch ayaa sheegtay in digniintan lagu gudbiyey kulan ka dhacay Muqdisho, kaas oo looga hadlay walaac sii kordhaya oo la xidhiidha doorka Turkiga ee arrimaha gudaha Soomaaliya.
Sida ay ilo ku dhow Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed u sheegeen warbaahinta, xubnaha mucaaradku waxay si gaar ah uga digeen heshiisyada ay dowladda federaalku la gashay Turkiga, gaar ahaan kuwa la xidhiidha shidaalka iyo gaaska. Mucaaradku waxay ku doodeen in heshiis kasta oo taabanaya kheyraadka qaranka uu u baahan yahay hannaan dastuuri ah, ansixin sharci ah iyo wadatashi dhab ah oo lala yeesho dowlad-goboleedyada federaalka. Waxay intaas ku dareen in dowlad dhexe oo muran siyaasadeed hadheeyay aanay keligeed geli karin heshiisyo mustaqbal fog saameynaya.
Doodda mucaaradka ayaa kusoo beegmaysa iyadoo Turkigu sanadihii u dambeeyey kordhiyey iskaashiga uu la leeyahay Soomaaliya, gaar ahaan dhinacyada amniga, tababarka ciidamada, kaabayaasha dhaqaalaha iyo sahaminta kheyraadka badda. Heshiisyada shidaalka iyo gaaska ee labada dal ayaa hore loogu sheegay inay daboolayaan sahamin, qiimeyn, horumarin iyo soo saarid shidaal oo ku saabsan dhulka iyo badda Soomaaliya.
Dowladda federaalku waxay iskaashigaas u aragtaa fursad dhaqaale iyo mid istaraatiiji ah, balse mucaaradku waxay ka digayaan in hufnaan la’aan iyo heshiisyo aan si buuxda loo marsiin baarlamaanka ay dhaawici karaan kalsoonida shacabka iyo midnimada federaalka.
Kulanka ayaa sidoo kale lagu soo qaaday walaac amni, gaar ahaan eedeymo la xidhiidha in ciidamo uu Turkigu tababaray, oo ay ku jiraan cutubyo Gorgor ah, iyo qalab ciidan oo Turkigu bixiyey loo adeegsaday muranno gudaha ah. Warbixinta ayaa xustay in walaacaasi sii kordhay kaddib warar sheegayay in ciidamo Gorgor ah iyo diyaarado aan duuliye lahayn lagu arkay hawlgallo dhowaan ka dhacay Baydhabo.
Dhinaca kale, ilo la soo xigtay ayaa sheegay in Danjire Aktaş uu diiday eedeymaha faragelinta, balse uu muujiyey diyaar u ahaansho ku aaddan in Turkigu ka fogaado ku milanka khilaafaadka gudaha Soomaaliya. Jawaabtaas ayaa muujinaysa isku day diblomaasiyadeed oo lagu dejinayo xiisadda, iyadoo aan la wiiqin xidhiidhka qotada dheer ee Muqdisho iyo Ankara.
Falanqeeyayaal ayaa qaba in khilaafkani ka tarjumayo marxalad siyaasadeed oo nugul, maadaama Soomaaliya ay wajahday dooddo ku saabsan sharciyadda hay’adaha, doorashooyinka iyo awood-qaybsiga federaalka. Sidaas darteed, xidhiidhka Turkiga iyo Soomaaliya wuxuu u baahan yahay dheelitirnaan cad: taageero amni iyo horumarineed oo sii socota, balse aan loo adeegsan tartanka siyaasadda gudaha. Haddii aan si hufan loo maareyn, muranka hadda taagan wuxuu wiiqi karaa kalsoonida lagu qabo heshiisyada caalamiga ah, wuxuuna furi karaa dood ka ballaadhan oo ku saabsan cidda xaqa u leh inay ka go’aamiso kheyraadka qaranka iyo mustaqbalka siyaasadeed ee Soomaaliya.